جانداران ساده كلاس پنجم
اهمیت آغازیان
آغازیان اهمیت زیادی دارند. آغازیان بزرگترین گروه فتوسنتزكنندهی كرهی زمین هستند و بنابراین نقش عمدهای در تولید گاز اكسیژن و غذا دارند. آغازیان تجزیهكننده در چرخهی موادی مانند نیتروژن، كربن و فسفر در زمین دارند. از طرفی بعضی از آغازیان همزیستاند و در لولهی گوارشی انسان و جانوران زندگی میكنند و در تجزیهی مواد غذایی در آنجا نقش دارند. دیاتومها یكی از مهمترین جلبكهایی هستند كه اهمیت اقتصادی دارند. دیاتومها غذای ماهیهای آبهای شیرین و دریاها هستند. دیوارهی سلولی آنها در بسیاری از صنایع مثلا در تهیهی خمیر دندان، بعضی صافیها و علایم جادهها استفاده میشوند.
پلی ساكاریدهای دیوارهی سلولی جلبكهای قرمز و قهوهای مصارف صنعتی فراوانی دارند. از این پلی ساكاریدها در تهیهی آگار (از نوعی جلبك قرمز) استفاده میكنند.
اصلیترین مصرف آگار در تهیهی محیط كشت باكتریهاست. همچنین از آن برای تهیهی انواعی از غذاها، مواد بهداشتی و همچنین داروها استفاده میكنند.
بعضی از جلبكها استفادهی دارویی دارند. پلی ساكاریدهای بعضی از جلبكهای سبز برای تحریك سیستم ایمنی جانوران در بالا بردن مقاومت در برابر بعضی بیماریها استفاده میشود، اگرچه هنوز برای انسان استفاده نشده است.
بعضی از جلبكها مصرف غذایی دارند. مثلا نوعی جلبك قرمز منبع خوبی برای پروتئین و ید است. آغازیان تاثیرات دیگری نیز بر زندگی انسان دارند. آغازیان عامل بعضی از بیماریهای انسان مانند مالاریا (Malaria)، توكسوپلاسموز(Toxoplasmosis) و اسهال خونی هستند. همچنین آغازیان از طریق بیمار كردن دامها، هزینههای زیادی بر جوامع انسانی تحمیل میكنند.
كپكهای آبی (Water molds)
این جانداران معمولا در آب زندگی میكنند. انگل ماهیها و تجزیهكنندهی بقایای آنها هستند. برخلاف نامی كه دارند، بعضی از این كپكها در خشكی زندگی میكنند و انگل حشرات و گیاهاناند (عامل قحطی سیبزمینی در دههی 1840 در ایرلند، نوعی كپك آبی بود). بیشتر كپكهای آبی كودرست (ساپروفیت) هستند و روی بقایای جانداران زندگی میكنند. كپكهای آبی دیوارهی سلولی سلولزی دارند. كپكهای آبی هنگام تولید مثل غیر جنسی هاگهای تاژكدار دیپلوئید تولید میكنند. هنگام تولید مثل جنسی با تقسیم میوزگامت و در نهایت سلول تخم تولید میكنند.
هاگداران (Sporozoans)
این آغازیان انگل و فاقد وسیلهی حركتیاند. این جانداران همانطور كه از نامشان پیداست همگی هاگ تولید میكنند. چرخهی زندگی هاگداران پیچیده است كه در آن هر دو نوع تولید مثل جنسی و غیر جنسی وجود دارد. در تولید مثل جنسی گامتها ساخته میشوند. گامت نر تاژكدار و از گامت ماده كوچكتر است. تخم حاصل از لقاح گامتها دیوارهی ضخیمی دارد كه آن را نسبت به خشكی و شرایط نامساعد محیط مقاوم میكند. پشهها از عوامل انتقال هاگداران از میزبانی به میزبان دیگر هستند؛ همچنین آب یا غذای آلوده به مدفوع دارای این آغازیان راه دیگر ابتلا به بیماریهای مربوط به هاگداران است
